Argazkia: Labayru Fundazioa
cortar
1vb. Dividir en partes
banatu/bana(ka)tu, banandu, zatitu/zati(ka)tu, zatiak egin.
Esa carretera corta el pueblo: Bide horrek herria zati bi egiten dau.
2vb. Recortar dando forma
ebagi/ebaki.
Cortar el pelo (Buru)moztu, arradatu, murri(z)tu/murriztu.
Cortar la barba: Bizarra kendu | egin | moztu.
3vb. Interrumpir o suspender
moztu, eten, hausi/hautsi, kendu (quitar).
Han cortado el agua: Ura kendu dabe.
4vb. Ref. a fluidos, atravesar
igaro, iragan, kurutzatu/gurutzatu, zehartu/zehar(ka)tu.
5vb. Ref. a barajas, dividir
pikau/pikatu.
Ahora te toca a ti cortar la baraja: Orain zuri tokatzen zaizu kartak pikatzea.
6vb. Obstaculizar
oztopo | traba egin, oztopatu, trabau/trabatu.
Cortar el camino: Bidea itxi.
7vb. Mezclar un líquido con otro
nahastau/nahastatu, nahastu, nahasi, -(r)i bota | egin (echar).
Corta la leche con el café: Nahastau eizu esnea kafeagaz.
8vb. Ref. al aire o frío, ser penetrante
arrakalatu, zartau/zartatu, pitzatu, arraildu.
9vb. Atajar
laburtu, lasterbidea | bidezidorra hartu, lasterbidetik | bidezidorretik joan, bidezidorrez ibili, bidea hausi/hautsi.
Vamos a cortar el recorrido por la calle del medio: Erdiko bidetik laburtuko dogu ibilbidea.
10vb. Tener filo
ebagi/ebaki.
11vb. prnl. Echarse a perder
hondatu, (alperrik/alferrik) galdu; ref. sólo a alimentos y bebidas garraztu, pikau/pikatu, mindu, galdu.
Como no la guardes en la nevera, esa leche se va a cortar: Hozkailuan sartu ezean, esne hori alperrik galduko da.
12vb. prnl. (col.) Avergonzarse o turbarse
lotsa(ri)tu, herabetu, ahalketu, (koloreak) gorritu, herabe | ahalke izan, lotsaz | lotsarren gorritu, lotsaz | lotsarren gorri-gorri parau/paratu (expr.).
¡No te cortes, hombre! Come todo lo que te apetezca: Zeuk gura dozuna jan, gizona. Bildur barik!
13vb., vb. prnl. Hacer un corte
ebagi/ebaki, moztu, epaitu, trenkatu, pikau/pikatu; // sólo [vb. prnl.] ebatea | ebagia/ebakia egin.
Onomatopeya: arrast, ra.
Cortar en rebanadas: Txatalak | xerrak egin.
Cortar leña: Egur egin, egurra txikertu.
Cortar un leño en astillas: Zozpalak/ezpalak egin.
Cortar malezas: Sasiak ebagi/ebaki, (bide-)bazterrak garbitu.
Me he cortado un dedo: Atzamarra ebagi dot.
Se cortó la palma de la mano mientras troceaba el pan: Ogia zehatuten ibili eta eskubarruan ebatea egin eban.