Argazkia: Labayru Fundazioa
jagi (bizk) jaiki (bat) Eu
1ad. da
levantarse; dejar la cama.
Jagi zaitez lurretik, eperdia hotzitu baino lehen.
esr Goiz jagia, goiz gose; belu jagia, loz ase.
esr Etxun aita afaltzaga ta jagi aita zor baga: Más vale acostarse sin cena que levantarse con deuda. (RS 394)
sin altzau (bizk)/altxatu (bat)
2ad. da
levantarse, aparecer. Ref. a fenómenos atmosféricos o climáticos.
Eguzkia jagi aurretik hasten zan beharrean.
sin agertu
3ad. da
levantar la caza, hacer salir a la presa de donde se encuentra.
sin eregi (bizk)/eraiki (bat)
4ad. da
levantarse, rebelarse.
5ad. da
fermentar. Esp. ref. a masas, como la del pan.
Ogi jagi-garratza: Pan demasiado fermentado.
Ogi jagi-arina: Pan mal fermentado.
Ogia jagi da.
6iz., adj.
Mendi-tontor jagikoak agiri dira.
Errekatxu bat igarotea erraza da, baina ez uiolak jagi badira.
sin garai, altu
7adj.
Hori mutiko jagia da.
Jende jagiak agertu dira lagunartera.
sin eretxi (bizk)/iritzi (bat), harro
8part. adj.
sin lirain, lerden
9iz.
Pelota biziak jagi handia egin daroa eta motelak, ostera, txikia.
Jagi txarra egin deutso.
Jagirik be ez dau egin peloteak.
sin bote, errebote
10iz.
Horrek daukan jagiagaz nork esango leuke larogetaka urteko agurea danik?
sin adore, indar